«Verba volant, scripta manent» (τα λόγια πετούν, τα γραπτά μένουν)
«ΕΛΕΥΘΕΡΟΣ ΛΟΓΟΣ - ΑΝΕΞΑΡΤΗΤΗ ΔΗΜΟΣΙΟΓΡΑΦΙΑ»
Ιρανική επιδρομή με μη επανδρωμένα αεροσκάφη, έπληξε αποθήκη πυρομαχικών σε αμερικανική βάση στη βάση του Ερμπίλ στο βόρειο Ιράκ. Μέρος της αμερικανικής βάσης εξακολουθεί και βρίσκεται στις φλόγες. Πληροφορίες από την περιοχή αναφέρουν ότι χτυπήθηκε αποθήκη οπλισμού.
Την ίδια στιγμή σειρήνες ήχησαν το βράδυ της Κυριακής (1/3) σε ολόκληρo το κεντρικό και νότιο Ισραήλ, εν μέσω της τελευταίας βαλλιστικής πυραυλικής επίθεσης του Ιράν. Λίγο αφότου ήχησαν οι σειρήνες για ιρανική επίθεση, σύμφωνα με τους ανταποκριτές του AFP, εκρήξεις ακούστηκαν στην Ιερουσαλήμ. Επίσης ακούστηκαν εκρήξεις και στο Τελ Αβίβ.
Στοχοποίηση: Οι επιθέσεις κατευθύνθηκαν προς την αμερικανική βάση πλησίον του Διεθνούς Αεροδρομίου της Ερμπίλ και κοντά στο αμερικανικό προξενείο.
Εκρήξεις και Φωτιά: Αναφέρθηκαν ισχυρές εκρήξεις και στήλες καπνού πάνω από τη βάση, ενώ ξέσπασε φωτιά σε τμήμα του αεροδρομίου μετά από πλήγματα ή καταρρίψεις.
Ανάληψη Ευθύνης: Η οργάνωση Saraya Awliya al-Dam (μέρος της Ισλαμικής Αντίστασης στο Ιράκ) δήλωσε ότι εξαπέλυσε σμήνος drones σε αντίποινα για τον θάνατο του ανώτατου ηγέτη του Ιράν, Αγιατολάχ Αλί Χαμενεΐ, ο οποίος φέρεται να σκοτώθηκε σε προηγούμενα κοινά πλήγματα ΗΠΑ-Ισραήλ.
Αεράμυνα: Τα συστήματα αεράμυνας της βάσης προχώρησαν σε πολλαπλές αναχαιτίσεις projectiles (drones και πυραύλων) πάνω από την πόλη.
Απώλειες: Ενώ υπάρχουν αναφορές για νεκρούς Αμερικανούς στρατιώτες σε άλλες βάσεις της περιοχής (π.χ. στο Κουβέιτ), για την Ερμπίλ δεν έχουν επιβεβαιωθεί ακόμη επίσημα συγκεκριμένα στοιχεία για θύματα από το Πεντάγωνο.
Η κατάσταση παραμένει εξαιρετικά ρευστή στο πλαίσιο μιας ευρύτερης περιφερειακής σύγκρουσης που περιλαμβάνει πλήγματα του Ιράν σε πολλαπλές αμερικανικές βάσεις στον Κόλπο και το Ιράκ.
Εν τω μεταξύ ραγδαίες είναι οι εξελίξεις κατά τη δεύτερη ημέρα του νέου πολέμου στο Ιράν. Ο Ντόναλντ Τραμπ δήλωσε ότι οι νέοι ηγέτες του Ιράν εκδήλωσαν την πρόθεσή τους να μιλήσουν μαζί του και εκείνος δέχτηκε.
Να σημειωθεί ότι το υπουργείο Εξωτερικών του Ομάν συνέχισε τις προσπάθειες διαμεσολάβησης για την επίλυση της κρίσης. Μετά από επαφές που είχε με τη νέα ηγεσία του Ιράν, δήλωσε ότι η Τεχεράνη είναι πρόθυμη να συμμετάσχει σε νέες προσπάθειες για την αποκλιμάκωση της κρίσης.
Η δεύτερη μέρα της σύγκρουσης του Ιράν με το Ισραήλ και τις ΗΠΑ, ξημέρωσε υπό τον ήχο νέων εκρήξεων σε χώρες του Κόλπου, καθώς η Τεχεράνη – μετά τον θάνατο του ανώτατου ηγέτη, Αγιατολάχ Αλί Χαμενεΐ – προχώρησε σε νέα σειρά επιθέσεων.
Ανταποκριτές του AFP στο Ντουμπάι άκουσαν μια δεύτερη σειρά εκρήξεων νωρίς το πρωί της Κυριακής, 1 Μαρτίου. Νωρίτερα ακόμα, είχαν ακουστεί εκρήξεις στο Ντουμπάι, τη Ντόχα και την πρωτεύουσα του Μπαχρέιν, Μανάμα.
Σημειώνεται ότι πυραυλική επίθεση του Ιράν χτύπησε κατοικημένη περιοχή στην πόλη Μπέιτ Σεμές, με τους βαλλιστικούς πυραύλους να καταστρέφουν σπίτια και να προκαλούν εκτεταμένες ζημιές σε ένα δημόσιο καταφύγιο αμάχων, με αρκετούς νεκρούς, τραυματίες και αγνοούμενους.
Καθ’ όλη τη διάρκεια της ημέρας, Ισραήλ και Ιράν εξαπολύουν πλήγματα εκατέρωθεν.
Συγχαρητήρια στους αθλητές και προπονητές του Παλαιστικού Κέντρου Εορδαίας Συμμετέχοντας στο Πανελλήνιο πρωτάθλημα ελληνορωμαικής Πάλης U-17 πού έγινε στην Λάρισα 1/3/2026 κατακτώντας την 2η θέση ο Κωνσταντίνου Σταύρος στα 48 kg. Στήν 3η θέση ο Μπουντούρη Γεώργιο στα 80 kg.και Στήν 5η θέση Ο Τρανώτης Ιωάννης στα 70 kg.και τήν πολύ καλή εμφάνιση του χαλεπόπουλου .κουντο'υδη και Λογδανίδη!!!
η τιμή του πετρελαίου παρουσιάζει σημαντική άνοδο σήμερα, 1 Μαρτίου 2026.
Διεθνείς Τιμές (Brent)
Η τιμή του Brent σημείωσε άλμα 10%, φτάνοντας τα 80 δολάρια το βαρέλι, σύμφωνα με το Οικονομικό Ταχυδρομικό (OT.gr).
Η αύξηση αποδίδεται στην κλιμάκωση της έντασης στη Μέση Ανατολή και σε πληροφορίες για κλείσιμο των Στενών του Ορμούζ από το Ιράν, όπως αναφέρει η LiFO.
Αναλυτές στο CNN.gr προειδοποιούν για πιθανό «ράλι» που μπορεί να ωθήσει την τιμή έως και τα 100 δολάρια.
Τιμή Πετρελαίου Θέρμανσης στην Ελλάδα
Στην ελληνική αγορά, οι τιμές λιανικής για το πετρέλαιο θέρμανσης (κατ' οίκον διανομή) κυμαίνονται σήμερα ως εξής:
Αθήνα/Αττική: Περίπου 1,21€ το λίτρο Vrisko.gr.
Θεσσαλονίκη: Από 1,13€ έως 1,18€ το λίτρο Vrisko.gr.
Οι διεθνείς ανατιμήσεις αναμένεται να επηρεάσουν τις εγχώριες τιμές τις επόμενες ημέρες.
Σε οριακό σημείο βρίσκονται οι κτηνοτρόφοι της Περιφερειακή Ενότητα Κοζάνης, καθώς η παραμονή της περιοχής σε καθεστώς αυστηρών περιορισμών, λόγω ευλογιάς απειλεί, όπως λένε, με οικονομική κατάρρευση τον κλάδο. Η ισχύουσα απόφαση προβλέπει παράταση των μέτρων έως τις 31 Ιουνίου 2026, με τους παραγωγούς να κάνουν λόγο για «ταφόπλακα» αν δεν υπάρξει άμεση αναθεώρηση.
Η Περιφέρεια Δυτικής Μακεδονίας, με επιστολή της προς το Υπουργείο Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων, ζήτησε την εξαίρεση της Κοζάνης από την «Περαιτέρω Απαγορευμένη Ζώνη», επισημαίνοντας ότι το τελευταίο κρούσμα καταγράφηκε τον Οκτώβριο του 2025 και έκτοτε δεν έχει εμφανιστεί νέο περιστατικό. Οι κτηνοτρόφοι δηλώνουν αποφασισμένοι να προχωρήσουν σε κινητοποιήσεις, εφόσον δεν υπάρξει άμεση λύση.
Σε απόγνωση οι κτηνοτρόφοι στην Π.Ε. Κοζάνης – Ζητούν άρση της καραντίνας πριν το Πάσχα
Την ίδια ώρα, χιλιάδες αμνοερίφια παραμένουν εγκλωβισμένα στις μονάδες, καθώς απαγορεύεται η έξοδος των ζώων για βοσκή μετακίνησή τους για σφαγή εάν δεν προηγηθεί ράπιντ τεστ, μια διαδικασία που απαιτεί χρόνο με αποτέλεσμα να χαθεί το Πάσχα .Οι παραγωγοί επισημαίνουν, ότι τα ζώα μεγαλώνουν και χάνουν την εμπορική τους αξία ενόψει Πάσχα, ενώ το κόστος διατροφής και συντήρησης έχει εκτοξευθεί. Παράλληλα, κάνουν λόγο για ασφυκτικό οικονομικό περιβάλλον, καθώς δεν έχουν λάβει τις αναμενόμενες επιδοτήσεις.
Στην Περιφερειακή Ενότητα Κοζάνης, οι κτηνοτρόφοι της περιοχής πραγματοποιούν έκτακτες συσκέψεις σε κλίμα έντονης ανησυχίας και προβληματισμού. Στο τραπέζι βρίσκονται η νέα παράταση των περιοριστικών μέτρων λόγω ευλογιάς μέχρι τις 31 Ιουνίου 2026, μια εξέλιξη που -όπως υποστηρίζουν-τους αφήνει χωρίς καμία διέξοδο.
Μετά από τις συσκέψεις που πραγματοποιούνται σήμερα στο Βόιο, αυτήν την ώρα και στις εννέα το βράδυ στα Σέρβια και την Εορδαία οι κτηνοτρόφοι εμφανίζονται αποφασισμένοι να προχωρήσουν σε κινητοποιήσεις, εάν δεν υπάρξει άμεση λύση, ζητώντας στοχευμένα και αναλογικά μέτρα που θα επιτρέψουν τη διάθεση της παραγωγής τους χωρίς να τεθεί σε κίνδυνο η δημόσια υγεία. Οι ίδιοι τονίζουν, ότι δεν υπάρχουν ενεργές εστίες και ζητούν την άμεση άρση των περιορισμών, ώστε να μπορέσουν να διαθέσουν τα αμνοερίφια τους ενόψει Πάσχα.
ΕΡΤ Κοζάνης
"Οι φωτογραφίες -τεκμήρια του ήθους και του πατριωτισμού των εκτελεσμένων Ελλήνων στην Καισαριανή, την Πρωτομαγιά του 1944- είναι πλέον κτήμα του Ελληνικού Δημοσίου» δήλωσε η υπουργός Πολιτισμού Λ.Μενδωνη.
Τα βασικά στοιχεία της απόκτησης περιλαμβάνουν:
Το περιεχόμενο: Η συλλογή αποτελείται από 262 φωτογραφίες και έγγραφα (όπως σημειώματα και γράμματα) που τεκμηριώνουν την εκτέλεση των 200 αγωνιστών στο Σκοπευτήριο της Καισαριανής την Πρωτομαγιά του 1944.
Η προέλευση: Το υλικό αποκτήθηκε από τον Βέλγο συλλέκτη Tim De Craene, μετά από επιβεβαίωση της αυθεντικότητάς του από κλιμάκιο εμπειρογνωμόνων του Υπουργείου Πολιτισμού στο Βέλγιο.
Καθεστώς προστασίας: Το σύνολο του αρχείου έχει κηρυχθεί προστατευόμενο μνημείο της ελληνικής ιστορίας.
Σκοπός: Η Υπουργός τόνισε ότι τα τεκμήρια αυτά αποδόθηκαν στον ελληνικό λαό ως ελάχιστος φόρος τιμής στη μνήμη των εκτελεσθέντων, διασφαλίζοντας την ιστορική μνήμη για τις μελλοντικές γενιές.
Η επιστροφή των φωτογραφιών στην Ελλάδα αναφέρθηκε ως μια πράξη «ιστορικής δικαιοσύνης».
Το ακριβές ποσό της εξαγοράς δεν ανακοινώθηκε επίσημα από το Υπουργείο Πολιτισμού, ωστόσο δημοσιογραφικές πληροφορίες και εκτιμήσεις ειδικών αναφέρουν τα εξής:
Εκτιμώμενο κόστος: Σύμφωνα με δημοσιεύματα, το συνολικό κόστος για την απόκτηση της συλλογής (262 φωτογραφίες, 16 έγγραφα και 4 χαρτονομίσματα) ανήλθε περίπου στις 100.000 ευρώ.
Αρχικές προσφορές: Όταν οι φωτογραφίες εμφανίστηκαν στο eBay, οι τιμές εκκίνησης για μεμονωμένα κομμάτια ήταν σχετικά χαμηλές (π.χ. προσφορές έως 2.210 ευρώ για μία φωτογραφία), αλλά η ιστορική τους αξία εκτόξευσε το συνολικό τίμημα κατά τις διαπραγματεύσεις στο Βέλγιο.
Διαδικασία: Η εξαγορά έγινε με απευθείας συμφωνία μεταξύ του ελληνικού κράτους και του Βέλγου συλλέκτη Tim De Craene, προκειμένου να αποσυρθούν από τη δημοπρασία και να επιστρέψουν στην Ελλάδα ως ενιαίο σύνολο.
Η Υπουργός Πολιτισμού τόνισε ότι η αξία των τεκμηρίων είναι πρωτίστως ηθική και ιστορική, καθώς αποτυπώνουν στιγμές από τη θυσία των 200 αγωνιστών.
οι Φρουροί της Επανάστασης λένε ότι χτύπησαν το αεροπλανοφόρο Abraham Lincoln
Οι Φρουροί της Επανάστασης (IRGC) του Ιράν ισχυρίστηκαν σήμερα, 1 Μαρτίου 2026, ότι έπληξαν το αμερικανικό αεροπλανοφόρο USS Abraham
Ακολουθούν τα κύρια σημεία της είδησης:
Ο Ισχυρισμός: Το IRGC εξέδωσε ανακοίνωση αναφέροντας ότι το αεροπλανοφόρο στοχοποιήθηκε στην Αραβική Θάλασσα στο πλαίσιο της επιχείρησης «Αληθινή Υπόσχεση 4» (True Promise 4), ως αντίποινα για τον θάνατο του Ανώτατου Ηγέτη του Ιράν, Αγιατολάχ Αλί Χαμενεΐ, από πλήγματα των ΗΠΑ και του Ισραήλ.
Απουσία Επιβεβαίωσης: Μέχρι στιγμής, οι ένοπλες δυνάμεις των ΗΠΑ και η Κεντρική Διοίκηση (CENTCOM) δεν έχουν επιβεβαιώσει κανένα πλήγμα στο USS Abraham Lincoln.
Αντίθετες Αναφορές: Ενώ το Ιράν μιλά για επιτυχές πλήγμα, η CENTCOM ανακοίνωσε νωρίτερα ότι δυνάμεις της βύθισαν μια ιρανική κορβέτα κλάσης Jamaran στον Κόλπο του Ομάν.
Πλαίσιο: Οι Φρουροί της Επανάστασης δήλωσαν ότι οι επιχειρήσεις τους εισέρχονται σε «νέα φάση», προειδοποιώντας ότι η περιοχή θα γίνει «νεκροταφείο για τους επιτιθέμενους».
Αν και η πιθανότητα βύθισης του USS Abraham Lincoln είναι χαμηλή, η επίθεση έχει σημαντικές στρατηγικές επιπτώσεις
Αιτία σύλληψης: Η αρχική προσαγωγή μετατράπηκε σε σύλληψη μετά την αυτοψία του ιατροδικαστή, ο οποίος εντόπισε χτυπήματα στο κεφάλι και την πλάτη που δεν συνάδουν με πτώση.
Η κατάσταση της γυναίκας: Η άτυχη 31χρονη βρισκόταν στον 5ο μήνα της εγκυμοσύνης της. Οι αρχές εκτιμούν ότι παρέμεινε αβοήθητη για περίπου δύο ώρες πριν καταλήξει.
Η στάση του συντρόφου: Ο ίδιος αρνείται κάθε εμπλοκή, υποστηρίζοντας ότι την βρήκε νεκρή όταν επέστρεψε από την εργασία του, ωστόσο οι αντιφάσεις στην κατάθεσή του και οι μαρτυρίες γειτόνων για συχνούς καβγάδες τον κατέστησαν βασικό ύποπτο.
Επόμενα βήματα: Η νεκροτομή που θα διενεργηθεί τη Δευτέρα αναμένεται να ρίξει φως στα ακριβή αίτια θανάτου και να οριστικοποιήσει τις κατηγορίες (ανθρωποκτονία) εις βάρος του.
Η αλλαγή καθεστώτος στο Ιράν είναι ο δηλωμένος στόχος της μεγάλης στρατιωτικής επιχείρησης που εξαπέλυσαν οι Ηνωμένες Πολιτείες και το Ισραήλ.
Η εξόντωση του 86χρονου Αλί Χαμενεΐ και πολλών άλλων Ιρανών ηγετών αποτελεί αναμφίβολα τεράστιο πλήγμα για το καθεστώς των μουλάδων. Αλλά σίγουρα δεν αρκεί για να αλλάξει το καθεστώς.
Με δεδομένο ότι δεν υπάρχει στο Ιράν οργανωμένη αντιπολίτευση, οι ΗΠΑ φαίνεται μάλλον να βασίζονται σε «μεταρρυθμιστές εταίρους» εντός των καθιερωμένων δομών εξουσίας στην Τεχεράνη.
Αυτό το πέτυχαν στη Βενεζουέλα και πιθανότατα επιχειρείται και στην Κούβα. Αλλά στο Ιράν τα πράγματα είναι πολύ διαφορετικά.
Ο πρόεδρος Τραμπ παίρνει ένα τολμηρό στοίχημα. Με τον ανοιχτά δηλωμένο στόχο του να απελευθερώσει τον ιρανικό λαό από την κυριαρχία των μουλάδων, έχει θέσει τον πήχη ψηλά.
Τάξη και αταξία
Ποιος δεν θα ευχόταν στους Ιρανούς μια πιο ελεύθερη ζωή από ό,τι έχουν μέχρι τώρα υπό το καθεστώς των μουλάδων; Σύμφωνα όμως με όλη την ιστορική εμπειρία, η τάξη που επιβάλλεται στρατιωτικά δεν ακολουθείται από τάξη, αλλά μάλλον, πρώτα και αρκετά συχνά για μεγάλο χρονικό διάστημα, από αταξία και εμφύλιο πόλεμο. Ειδικά στη Μέση Ανατολή, όπου τα συμφέροντα – και οι φιλοδοξίες – πολλών γεωπολιτικών παραγόντων αλληλεπικαλύπτονται και συγκρούονται. Αυτό αυξάνει την αστάθεια, καθώς σε κάθε γωνιά της περιοχής υπάρχει και μια μισοξεχασμένη πυριτιδαποθήκη, έτοιμη να εκραγεί.
Ο πρόεδρος Τραμπ κατέστησε άλλωστε σαφές ότι η «αλλαγή καθεστώτος» δεν πρόκειται να επιτευχθεί μέσω ευρείας χερσαίας εισβολής στο Ιράν, ακόμη κι αν υπάρξουν νεκροί Αμερικανοί.
Ο Τραμπ βασίζεται στο ότι ο ιρανικός λαός θα αδράξει την ευκαιρία να βγει ξανά μαζικά στους δρόμους και έτσι να επιφέρει την ανατροπή του καθεστώτος.
«Αναλάβετε τη διακυβέρνηση όταν τελειώσουμε με τους βομβαρδισμούς, αυτή είναι πιθανώς η μόνη σας ευκαιρία για τις επόμενες γενιές», ήταν η έκκληση του Τραμπ στον «μεγάλο, περήφανο ιρανικό λαό». Ο αμερικανικός στόχος είναι να πείσει κυρίως τη νεότερη γενιά των Ιρανών. Σαν να τους λέει: Αφού δεν μπορείτε να μας νικήσετε, ελάτε μαζί μας. Ένα κλασικό παράδειγμα πολιτικής ισχύος.
Ωστόσο, ο ίδιος ο Αμερικανός πρόεδρος φάνηκε να έχει αμφιβολίες για το αν η έκκλησή του θα εισακουστεί, αφού πρόσθεσε με νόημα: «Ας δούμε πώς θα αντιδράσετε».
Η αεροπορία δεν αλλάζει καθεστώτα
Το κατά πόσον η αλλαγή καθεστώτος μπορεί να επιτευχθεί αποκλειστικά μέσω αεροπορικών επιδρομών είναι σίγουρα αμφισβητήσιμο. Αν όχι και απίθανο.
Οι αεροπορικές επιδρομές μπορούν να καταστρέψουν κτίρια και στρατιωτικές εγκαταστάσεις, να αποδυναμώσουν την τρέχουσα ηγεσία, αλλά δεν θα υπάρξει αλλαγή εξουσίας χωρίς τη συνεργασία ανθρώπων εντός του Ιράν. Ανθρώπων που είναι πρόθυμοι να υποστηρίξουν τον στόχο του Τραμπ και του Ισραήλ.
Μια ματιά στο Ιράκ, το Αφγανιστάν και τη Λιβύη αποδεικνύει του λόγου το ασφαλές, καθώς, παρά και τη χερσαία εισβολή, χρειάστηκε να περάσουν πολλά χρόνια για να αλλάξουν τα καθεστώτα. Και ακόμη παραμένουν ασταθή και μπλεγμένα σε εμφύλιους πολέμους.
Η ίδια η CIA σε ανάλυσή της προειδοποιεί ότι οι επιθέσεις θα μπορούσαν να ενισχύσουν τους σκληροπυρηνικούς Φρουρούς της Επανάστασης, που θα μπορούσαν να καλύψουν το κενό εξουσίας, μετά την εξάλειψη των βασικών ηγετών του καθεστώτος.
Είναι επίσης αρκετά πιθανό οι μαζικές αεροπορικές επιδρομές να οδηγήσουν πολλούς ανθρώπους στο Ιράν να συσπειρωθούν απρόθυμα γύρω από τη δική τους σημαία και να υποστηρίξουν το καθεστώς.
Προς το παρόν, άλλωστε, δεν υπάρχει σαφής εικόνα σχετικά με το πόσο αναμένεται να διαρκέσουν οι επιθέσεις.
Ωστόσο, μια κλιμάκωση που θα επηρεάσει και άλλα κράτη της Μέσης Ανατολής φαίνεται το πιο πιθανό σενάριο προς το παρόν.
Το διεθνές δίκαιο;
Αλλά νομιμοποιεί ο αγώνας για το καλό και τη δικαιοσύνη την παραβίαση του διεθνούς δικαίου; Και νομιμοποιεί αυτή η πολεμική επιχείρηση την παραβίαση του διεθνούς δικαίου, περισσότερο από ό,τι η εισβολή του Βλαντιμίρ Πούτιν για τα όποια ρωσικά συμφέροντα στην Ουκρανία;
Όποιος τώρα χειροκροτεί τις ΗΠΑ και το Ισραήλ – δικαιολογημένα ίσως από ηθική άποψη – θα πρέπει να γνωρίζει ότι η επίθεση στο Ιράν βάζει άλλο ένα καρφί στο φέρετρο της διεθνούς τάξης. Αυτή η τάξη εξακολουθεί να φέρει το όνομα της Συνθήκης της Βεστφαλίας, πριν σχεδόν 400 χρόνια, μετά το τέλος του Τριακονταετούς Πολέμου. Η βάση της έγκειται στην αναγνώριση ότι κάθε κράτος είναι υπεύθυνο για το δικό του θρησκευτικό και κοινωνικό σύνταγμα και πρέπει να σέβεται αυτό των άλλων.
Σε κάθε περίπτωση, πάντως, το να πιστεύουν κάποιοι ότι μέσα σε λίγες ημέρες οι επιθέσεις θα προκαλέσουν αλλαγή καθεστώτος στην Τεχεράνη είναι, τουλάχιστον, ένα πολύ επικίνδυνο στοίχημα…
https://www.documentonews.gr/article/epikindyno-stoichima/
Reuters: Ο θάνατος του Χαμενεΐ δεν σημαίνει και το τέλος των μουλάδων – Ριψοκίνδυνη επιλογή Τραμπ
Με τη μεγάλης κλίμακας επίθεσή του εναντίον του Ιράν, ο Ντόναλντ Τραμπ άδραξε μια ιστορική ευκαιρία για να αποδείξει την ετοιμότητά του να ασκήσει την ακατέργαστη στρατιωτική δύναμη των ΗΠΑ.
Όπως επισημαίνει, ωστόσο, το Reuters, με αυτή του την ενέργεια, αναλαμβάνει επίσης το μεγαλύτερο ρίσκο της προεδρίας του στον τομέα της εξωτερικής πολιτικής, ένα ρίσκο γεμάτο κινδύνους και άγνωστες παραμέτρους.
Ο Τραμπ ένωσε τις δυνάμεις του με το Ισραήλ για να εμπλακεί στον πόλεμο κατά του Ιράν και, μετά από μια μέρα αεροπορικών επιθέσεων, ανακοίνωσε το Σάββατο ότι ο ανώτατος ηγέτης Αγιατολάχ Αλί Χαμενεΐ είναι νεκρός, κάτι που αποτελούσε βασικό διακύβευμα της επιχείρησης, αλλά αφήνει και αναπάντητα ερωτήματα, σχετικά με το μέλλον της Ισλαμικής Δημοκρατίας.
Την ώρα που η στρατιωτική σύμπραξη ΗΠΑ-Ισραήλ, ο Τραμπ έδωσε ελάχιστες εξηγήσεις στο αμερικανικό κοινό για αυτό που θα μπορούσε να γίνει η μεγαλύτερη στρατιωτική εκστρατεία των ΗΠΑ μετά το Αφγανιστάν και το Ιράκ.
χει απομακρυνθεί από την προτίμησή του για γρήγορες, περιορισμένες επιχειρήσεις, όπως η αστραπιαία επιδρομή του περασμένου μήνα στη Βενεζουέλα, προς αυτό που οι ειδικοί προειδοποιούν ότι θα μπορούσε να είναι μια πιο παρατεταμένη σύγκρουση με το Ιράν, η οποία κινδυνεύει να εξελιχθεί σε μια περιφερειακή σύρραξη που θα κατακλύσει την πλούσια σε πετρέλαιο Μέση Ανατολή.
Ο πρόεδρος, ο οποίος ανέλαβε τα καθήκοντά του πέρυσι με την υπόσχεση να αποφύγει «ανόητους πολέμους», έχει, εδώ και καιρό, θέσει τον τρομακτικό στόχο της αλλαγής καθεστώτος στην Τεχεράνη, προωθώντας την ιδέα ότι οι αεροπορικές επιδρομές μπορούν να προκαλέσουν λαϊκή εξέγερση για την ανατροπή των ηγετών του Ιράν.
Ο θάνατος του Χαμενεΐ, αποτελεί σημαντικό πλήγμα για τη χώρα, δεν σημαίνει απαραίτητα, όμως, το τέλος της εδραιωμένης κληρικής διακυβέρνησης του Ιράν ή της επιρροής των Φρουρών της Επανάστασης στον πληθυσμό.
«Οι περισσότεροι Αμερικανοί θα ξυπνήσουν το Σάββατο το πρωί και θα αναρωτηθούν γιατί είμαστε σε πόλεμο με το Ιράν, ποιος είναι ο στόχος και γιατί οι αμερικανικές βάσεις στη Μέση Ανατολή δέχονται επίθεση», δήλωσε ο Ντάνιελ Σάπιρο, πρώην ανώτερος αξιωματούχος του Πενταγώνου και πρέσβης των ΗΠΑ στο Ισραήλ, ο οποίος τώρα εργάζεται στο think tank Atlantic Council στην Ουάσινγκτον.
Η εμμονή του Τραμπ με το Ιράν έχει αναδειχθεί ως το πιο χαρακτηριστικό παράδειγμα μέχρι στιγμής του τρόπου με τον οποίο η εξωτερική πολιτική, συμπεριλαμβανομένης της εκτεταμένης χρήσης της στρατιωτικής δύναμης, έχει καταλάβει την πρώτη θέση στην ατζέντα του κατά τους πρώτους 13 μήνες της δεύτερης θητείας του, επισκιάζοντας συχνά εσωτερικά ζητήματα όπως το κόστος ζωής, τα οποία, σύμφωνα με τις δημοσκοπήσεις, αποτελούν πολύ υψηλότερες προτεραιότητες για τους περισσότερους Αμερικανούς.
ι ίδιοι οι βοηθοί του τον προτρέπουν εδώ και εβδομάδες να επικεντρωθεί περισσότερο στις οικονομικές ανησυχίες των ψηφοφόρων, επισημαίνοντας τους πολιτικούς κινδύνους ενόψει των ενδιάμεσων εκλογών του Νοεμβρίου, στις οποίες το Ρεπουμπλικανικό Κόμμα του Τραμπ κινδυνεύει να χάσει μία ή και τις δύο αίθουσες του Κογκρέσου.
Το σύντομο βίντεο που δημοσίευσε ο Τραμπ στην πλατφόρμα Truth Social το πρωί του Σαββάτου, ανακοινώνοντας την επιχείρηση που το Πεντάγωνο ονόμασε «Epic Fury», παρέθετε μόνο γενικούς λόγους για να ξεκινήσει τώρα πόλεμος με μια χώρα με την οποία οι ΗΠΑ έχουν διαμάχες εδώ και δεκαετίες, αποφεύγοντας όμως τις πλήρεις εχθροπραξίες.
Επέμεινε ότι θα τερμάτιζε αυτό που χαρακτήρισε ως απειλή από τους βαλλιστικούς πυρεύλους της Τεχεράνη – οι οποίες, σύμφωνα με τους περισσότερους ειδικούς, δεν αποτελούν απειλή για τις ΗΠΑ – και θα έδινε στους Ιρανούς την ευκαιρία να ανατρέψουν τους ηγέτες τους.
Ο Τραμπ δήλωσε ότι, για να επιτύχει τους στόχους του, οι αμερικανικές δυνάμεις θα κατέστρεφαν μεγάλο μέρος του ιρανικού στρατού και θα του στερούσαν τη δυνατότητα να αποκτήσει πυρηνικά όπλα.
Το Ιράν αρνείται ότι το πυρηνικό του πρόγραμμα έχει στρατιωτικούς στόχους.
Η ξαφνική προσφυγή του Τραμπ στη βία, χρησιμοποιώντας τα τεράστια στρατιωτικά μέσα που έχουν συγκεντρωθεί στην περιοχή τις τελευταίες εβδομάδες, φάνηκε να κλείνει για την ώρα την πόρτα στη διπλωματία με το Ιράν. Οι πυρηνικές συνομιλίες στη Γενεύη την Πέμπτη δεν κατάφεραν να επιτύχουν κάποια σημαντική πρόοδο.
Ορισμένοι σύμβουλοι του Τραμπ είχαν προηγουμένως υποδείξει ότι θα μπορούσε να βομβαρδίσει την Τεχεράνη για να την αναγκάσει να επιστρέψει στο τραπέζι των διαπραγματεύσεων και να κάνει σημαντικές παραχωρήσεις.
Αντ’ αυτού, το Ιράν απάντησε εκτοξεύοντας πυραύλους κατά του Ισραήλ και αρκετών αραβικών κρατών του Κόλπου που παράγουν πετρέλαιο και φιλοξενούν αμερικανικές βάσεις.
Με τις επιθέσεις του Σαββάτου, ο Τραμπ, ο οποίος είχε αρχικά απειλήσει να επιτεθεί στο Ιράν τον Ιανουάριο για να υποστηρίξει τους διαδηλωτές που αντιμετώπιζαν βίαιη καταστολή, διέγραψε επίσης κάθε αμφιβολία ότι μέρος αυτού που επιδιώκει τώρα είναι η αλλαγή του καθεστώτος στην Τεχεράνη.
Ωστόσο, οι αναλυτές αμφισβητούν εάν ο Τραμπ, ο οποίος έχει αποκλείσει την αποστολή αμερικανικών στρατευμάτων στο έδαφος, έχει μια στρατηγική που θα μπορούσε να ανατρέψει την μακροχρόνια κυβέρνηση του Ιράν, η οποία κυριαρχείται από κληρικούς και έχει αποδειχθεί ανθεκτική απέναντι στις καταστροφικές κυρώσεις και τις περιοδικές μαζικές διαδηλώσεις.
Η πρώτη σειρά επιθέσεων είχε ως στόχο κυρίως ιρανούς ηγέτες, μεταξύ των οποίων και ο Χαμενεΐ, ένας σθεναρός εχθρός της Δύσης που κυβερνούσε με σιδηρά πυγμή.
Καθώς διαδόθηκαν οι αναφορές για το θάνατο του ανώτατου ηγέτη, ο Τραμπ δημοσίευσε ότι «ο Χαμενεΐ, ένας από τους πιο κακούς ανθρώπους στην ιστορία, είναι νεκρός». Αποδίδει την ευθύνη για τη δολοφονία του Χαμενεΐ και άλλων ηγετών που ήταν μαζί του στις υπηρεσίες πληροφοριών και στα συστήματα παρακολούθησης, και προτρέπει άλλους αξιωματούχους να αποδεχθούν την ασυλία ή να αντιμετωπίσουν το θάνατο.
«Θέλει να αλλάξει την κυβέρνηση», δήλωσε ο Τζον Άλτερμαν του Κέντρου Στρατηγικών και Διεθνών Σπουδών, ενός think tank στην Ουάσινγκτον. «Αλλά είναι δύσκολο να αλλάξεις την κυβέρνηση από τον αέρα. Είναι δύσκολο να αλλάξεις τη νοοτροπία των Ιρανών από τον αέρα».
Ο Τάισον Μπάρκερ, πρώην ανώτερος αξιωματούχος των ΗΠΑ που τώρα εργάζεται στο Atlantic Council, δήλωσε ότι η έκκληση του Trump προς τον ιρανικό λαό να εξεγερθεί επίσης δεν είναι πιθανό να αποδώσει. «Εκθέτουν πραγματικά αυτούς τους φτωχούς Ιρανούς λέγοντάς τους: «Σηκωθείτε και ανατρέψτε την κυβέρνησή σας. Εμείς σας υποστηρίζουμε»», δήλωσε ο Μπάρκερ.
Ο Τραμπ μπορεί να έχει πιέσει τον εαυτό του με το Ιράν, με τις συχνές απειλές του για στρατιωτική δράση, ενώ παράλληλα έχει δημιουργήσει μια τεράστια ναυτική δύναμη που δεν μπορεί να διατηρήσει επ’ αόριστον στην περιοχή.
Οι αναλυτές θεωρούν το Ιράν πολύ πιο σκληρό και καλύτερα οπλισμένο εχθρό από τη Βενεζουέλα, παρόλο που η αεροπορική άμυνα και οι πυραυλικές του δυνατότητες έχουν υποστεί σοβαρή υποβάθμιση από τις κοινές επιθέσεις των ΗΠΑ και του Ισραήλ τον Ιούνιο.
Ωστόσο, ο Μαρκ Ντουμποβίτς, διευθύνων σύμβουλος του Ιδρύματος για την Υπεράσπιση των Δημοκρατιών, ενός μη κερδοσκοπικού ερευνητικού ινστιτούτου που θεωρείται φιλοϊσραηλινό και σκληροπυρηνικό έναντι του Ιράν, δήλωσε ότι η Τεχεράνη βρίσκεται σε τόσο εξασθενημένη κατάσταση που αξίζει ο Τραμπ να αναλάβει τους κινδύνους για να περιορίσει τις πυρηνικές δυνατότητες της Τεχεράνης.
Ανεξάρτητα από το αν η ιρανική κυβέρνηση θα πέσει ή όχι, η σοβαρή υποβάθμιση των πυρηνικών και πυραυλικών προγραμμάτων του Ιράν θα μπορούσε να αποτελέσει νίκη για τον Τραμπ.
Ο θάνατός του επιβεβαιώθηκε επίσημα από την κρατική τηλεόραση του Ιράν και το πρακτορείο ειδήσεων IRNA νωρίς το πρωί της 1ης Μαρτίου 2026.
Σύμφωνα με τις διαθέσιμες πληροφορίες:
Σκοτώθηκε κατά τη διάρκεια συντονισμένων αεροπορικών επιθέσεων από τις ΗΠΑ και το Ισραήλ που έπληξαν το συγκρότημά του στην Τεχεράνη το Σάββατο.
Απώλειες: Μαζί του φέρεται να έχασαν τη ζωή τους και μέλη της οικογένειάς του, ανάμεσά τους η κόρη, ο γαμπρός και η εγγονή του.
Αντίδραση Ιράν: Η χώρα κήρυξε 40ήμερο εθνικό πένθος και επταήμερη αργία. Οι Φρουροί της Επανάστασης έχουν ήδη προειδοποιήσει για σφοδρή εκδίκηση.
Διαδοχή: Κατά τη μεταβατική περίοδο, την ηγεσία αναλαμβάνει τριμελής επιτροπή με επικεφαλής τον Πρόεδρο Μασούντ Πεζεσκιάν.
Νεκρός ο Χαμενεΐ, επιβεβαιώθηκε από την ιρανική κυβέρνηση
1 Μαρ 2026 — Νεκρός ο Χαμενεΐ, επιβεβαιώθηκε από την ιρανική κυβέρνηση - «Έγινε μάρτυρας, κηρύσσεται πένθος
Σύμφωνα με το Σύνταγμα του Ιράν και τις επίσημες ανακοινώσεις μετά τον θάνατο του Αλί Χαμενεΐ την 1η Μαρτίου 2026, η διαδοχή χωρίζεται σε δύο φάσεις:
Μεταβατική Ηγεσία (Άμεση)
Την εξουσία αναλαμβάνει προσωρινά ένα τριμελές Συμβούλιο Ηγεσίας, το οποίο αποτελείται από:
Τον Πρόεδρο του Ιράν, Μασούντ Πεζεσκιάν.
Τον επικεφαλής του δικαστικού σώματος, Γκολάμ-Χοσεΐν Μοχσενί-Ετζέι.
Ένα μέλος του Συμβουλίου των Φρουρών που επιλέγεται από το Συμβούλιο Σκοπιμότητας.
Εκλογή Νέου Ανώτατου Ηγέτη (Μόνιμη)
Η Συνέλευση των Ειδικών (ένα σώμα 88 κληρικών) είναι υπεύθυνη να συνεδριάσει άμεσα για να εκλέξει τον μόνιμο αντικαταστάτη. Οι επικρατέστεροι υποψήφιοι βάσει αναλύσεων και πληροφοριών είναι:
Μοτζταμπά Χαμενεΐ: Ο γιος του εκλιπόντος, αν και ο ίδιος ο Χαμενεΐ φέρεται να είχε εκφράσει αντιρρήσεις για κληρονομική διαδοχή.
Γκολάμ-Χοσεΐν Μοχσενί-Ετζέι: Ο σκληροπυρηνικός επικεφαλής της δικαιοσύνης, που συμμετέχει και στο μεταβατικό συμβούλιο.
Χασάν Χομεϊνί: Εγγονός του ιδρυτή της Ισλαμικής Δημοκρατίας, ο οποίος θεωρείται πιο μετριοπαθής επιλογή.
Λόγω της έκρυθμης κατάστασης με τις επιθέσεις ΗΠΑ και Ισραήλ, η διαδικασία θεωρείται κρίσιμη για τη σταθερότητα του καθεστώτος.
Ο Αλί Χαμενεΐ είχε προνοήσει για την περίπτωση θανάτου ή δολοφονίας του, ορίζοντας αντικαταστάτες τόσο σε πολιτικό-θρησκευτικό όσο και σε στρατιωτικό επίπεδο:
Οι Τρεις Προσωπικοί Διάδοχοι
Σύμφωνα με αναφορές των New York Times και άλλων διεθνών μέσων, ο Χαμενεΐ είχε υποβάλει στη Συνέλευση των Ειδικών μια λίστα με τρεις συγκεκριμένους κληρικούς ως προτεινόμενους διαδόχους για τη διατήρηση της σταθερότητας:
Γκολάμ-Χοσεΐν Μοχσενί-Ετζέι: Ο σκληροπυρηνικός επικεφαλής της δικαιοσύνης.
Αλί Ασγκάρ Χετζαζί: Ο έμπιστος διευθυντής του γραφείου του και υπεύθυνος ασφαλείας.
Χασάν Χομεϊνί: Εγγονός του ιδρυτή της Ισλαμικής Δημοκρατίας, ο οποίος θεωρείται "γέφυρα" με τους μετριοπαθείς.
Σημείωση: Ο γιος του, Μοτζταμπά Χαμενεΐ, αν και θεωρείται ισχυρός, φέρεται να είχε εξαιρεθεί από αυτή την επίσημη λίστα για να αποφευχθούν κατηγορίες περί "κληρονομικής μοναρχίας".
Στρατιωτική Διαδοχή
Λόγω των συνεχιζόμενων επιθέσεων, ο Χαμενεΐ είχε δώσει εντολή να οριστούν τέσσερα επίπεδα διαδοχής για κάθε κρίσιμο στρατιωτικό και κυβερνητικό πόστο. Αυτό έγινε για να διασφαλιστεί ότι οι Φρουροί της Επανάστασης (IRGC) θα συνεχίσουν να λειτουργούν ακόμη και αν εξουδετερωθεί η πρώτη γραμμή της ηγεσίας.
Το Θεσμικό "Κενό"
Μέχρι την τελική επιλογή από τη Συνέλευση των Ειδικών, το Σύνταγμα του Ιράν ενεργοποιεί αυτόματα το τριμελές μεταβατικό συμβούλιο (Πρόεδρος, Επικεφαλής Δικαιοσύνης, μέλος του Συμβουλίου των Φρουρών) για να ασκεί τις εξουσίες του Ανώτατου Ηγέτη.
Αυτή τη στιγμή, η Συνέλευση των Ειδικών συνεδριάζει υπό συνθήκες άκρατης μυστικότητας και υψηλής έντασης στην Τεχεράνη. Παρά το γεγονός ότι ο Χαμενεΐ είχε προτείνει μια λίστα τριών ατόμων, το προβάδισμα φαίνεται να αλλάζει χέρια λόγω της στρατιωτικής πίεσης.
Ιδού η κατάσταση των επικρατέστερων αυτή τη στιγμή:
Μοτζταμπά Χαμενεΐ (Ο Γιος) – Το "Σκοτεινό" Προβάδισμα
Παρόλο που δεν ήταν στην επίσημη λίστα για να αποφευχθεί η δημόσια κατακραυγή, ο Μοτζταμπά θεωρείται ο ισχυρότερος παίκτης στα παρασκήνια.
Γιατί προηγείται: Έχει τον πλήρη έλεγχο των Φρουρών της Επανάστασης (IRGC) και των μυστικών υπηρεσιών. Σε μια στιγμή που το Ιράν δέχεται επίθεση, οι στρατιωτικοί προτιμούν έναν άνθρωπο που γνωρίζουν και εμπιστεύονται.
Το εμπόδιο: Πολλοί κληρικοί στη Συνέλευση αντιδρούν στην ιδέα μιας "δυναστείας", καθώς η επανάσταση του 1979 έγινε ακριβώς για να ανατρέψει τη μοναρχία (τον Σάχη).
Γκολάμ-Χοσεΐν Μοχσενί-Ετζέι – Ο "Σκληροπυρηνικός"
Ως επικεφαλής της Δικαιοσύνης, είναι ο άνθρωπος που εγγυάται τη συνέχεια του νόμου και της τάξης.
Γιατί προηγείται: Είναι ήδη μέλος του μεταβατικού συμβουλίου και θεωρείται "πιστός στρατιώτης" του συστήματος χωρίς προσωπικές φιλοδοξίες που θα μπορούσαν να διχάσουν το καθεστώς.
Το εμπόδιο: Του λείπει το θρησκευτικό "βάρος" και η χαρισματική παρουσία που απαιτείται για να εμπνεύσει τον λαό σε μια τόσο κρίσιμη στιγμή.
Αλί Ρεζά Ααφί (Η Έκπληξη)
Τις τελευταίες ώρες ακούγεται έντονα το όνομα του Αλί Ρεζά Ααφί, ο οποίος είναι μέλος του Συμβουλίου των Φρουρών.
Γιατί προηγείται: Θεωρείται μια "συμβιβαστική λύση" ανάμεσα στους σκληροπυρηνικούς στρατιωτικούς και τους παραδοσιακούς κληρικούς. Είναι βαθιά μορφωμένος θεολογικά και δεν έχει προκαλέσει εσωτερικές έριδες.
Η Σύγκρουση των "Δύο Στρατοπέδων"
Η τελική επιλογή θα εξαρτηθεί από το ποιος θα επικρατήσει στις επόμενες 24-48 ώρες:
Το Στρατιωτικό Μπλοκ (IRGC): Πιέζει για τον Μοτζταμπά Χαμενεΐ για να διασφαλιστεί η άμεση στρατιωτική απάντηση στις ΗΠΑ και το Ισραήλ.
Το Θρησκευτικό Μπλοκ (Qom): Αναζητά έναν έμπειρο κληρικό που θα διατηρήσει την πνευματική νομιμότητα του καθεστώτος.
Σημαντικό: Η Συνέλευση των Ειδικών είναι πιθανό να ανακοινώσει το όνομα πολύ σύντομα, καθώς το "κενό εξουσίας" θεωρείται ο μεγαλύτερος κίνδυνος για την επιβίωση της Ισλαμικής Δημοκρατίας αυτή τη στιγμή.
Οι επιθέσεις που εξαπέλυσε το Ιράν σε γειτονικά κράτη (όπως τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα, το Μπαχρέιν, το Κατάρ και το Κουβέιτ) αμέσως μετά τον θάνατο του Χαμενεΐ, σηματοδοτούν μια δραματική κλιμάκωση και μια νέα στρατηγική "περιφερειακής ανάφλεξης":
Στοχοποίηση Αμερικανικών Βάσεων
Το Ιράν δήλωσε ότι οι επιθέσεις αυτές δεν στρέφονται κατά των ίδιων των κρατών, αλλά κατά των αμερικανικών στρατιωτικών βάσεων που φιλοξενούνται εκεί (π.χ. βάση Al Udeid στο Κατάρ, Al Dhafra στα ΗΑΕ). Θεωρεί τις χώρες αυτές "συνεργούς" επειδή επέτρεψαν τη χρήση του εναέριου χώρου τους ή των βάσεών τους για τις επιθέσεις των ΗΠΑ και του Ισραήλ.
Μήνυμα "Συλλογικού Κόστους"
Με τα πλήγματα σε οικονομικούς και τουριστικούς κόμβους (αναφέρθηκαν εκρήξεις κοντά στο αεροδρόμιο του Ντουμπάι και στο Burj Al Arab), η Τεχεράνη στέλνει το μήνυμα ότι αν το ιρανικό καθεστώς καταρρεύσει, θα παρασύρει μαζί του τη σταθερότητα και την ευημερία ολόκληρου του Κόλπου.
Επίδειξη Επιβίωσης του "Άξονα της Αντίστασης"
Παρά την απώλεια του Ανώτατου Ηγέτη, οι Φρουροί της Επανάστασης (IRGC) θέλουν να δείξουν ότι η επιχειρησιακή τους ικανότητα παραμένει άθικτη. Η ταυτόχρονη επίθεση σε έξι χώρες αποτελεί την "πιο σκληρή επιθετική επιχείρηση στην ιστορία τους", όπως τη χαρακτήρισαν, για να αποτρέψουν περαιτέρω κινήσεις για αλλαγή καθεστώτος.
Πίεση για Διπλωματική Απομόνωση των ΗΠΑ
Το Ιράν χρησιμοποιεί αυτές τις επιθέσεις ως μοχλό πίεσης προς τους γείτονές του, ώστε να απαιτήσουν από τις ΗΠΑ την άμεση παύση των επιχειρήσεων, φοβούμενοι την ολοκληρωτική καταστροφή των δικών τους υποδομών.
Τι σημαίνει αυτό για τη συνέχεια;
Η περιοχή εισέρχεται σε μια φάση γενικευμένου πολέμου, όπου τα σύνορα δεν αποτελούν πλέον εμπόδιο για τα αντίποινα. Η διακοπή πτήσεων και το κλείσιμο των Στενών του Ορμούζ είναι οι επόμενες κινήσεις που αναμένονται και θα επηρεάσουν άμεσα την παγκόσμια οικονομία.
